Vloer egaliseren voor laminaat of PVC
Egaliseren doe je om één reden: een nieuwe vloer volgt precies de vorm van wat eronder ligt. PVC is dun en flexibel en laat elke oneffenheid en elke naad zien, laminaat overbrugt kleine hobbels maar gaat kraken en klikken kapot als de ondergrond golft. Of egaliseren nodig is, blijkt uit meten met een rei, niet uit kijken.
Wat houdt egaliseren in?
Egaliseren is het aanbrengen van een dunne, zelfnivellerende laag over de bestaande vloer, zodat je een vlak en draagkrachtig vlak krijgt. Bij het werk hoort meestal: de oude vloerbedekking en lijmresten verwijderen, de ondergrond controleren op vocht en losse delen, scheuren en naden dichtzetten, primeren, gieten en na uitharden schuren waar nodig.
Bij grote hoogteverschillen of een instabiele ondergrond is een egalisatielaag niet genoeg en is een echte dekvloer of een systeem met platen op de bestaande vloer de juiste keuze. Een vloerenlegger die alleen egalisatie verkoopt zonder de ondergrond te beoordelen, slaat een stap over.
De stappen
1. Meten en beoordelen
Met een rei van twee meter wordt bepaald hoeveel afwijking er is en waar. Tegelijk wordt gekeken naar vocht, scheuren, stabiliteit en of de vloer verend is. PVC stelt hier strengere eisen dan laminaat; een leverancier geeft per product aan welke vlakheid vereist is voor de garantie.
2. Ondergrond vrijmaken
Oude vloerbedekking, lijmresten, verf en losse delen gaan eraf. Zit er oud zeil of oude lijm in een pand van voor 1994, laat dan eerst onderzoeken of er asbest in zit. Verwijdering hoort dan bij een gecertificeerd bedrijf, nooit zelf schuren of schrapen.
3. Voorbehandelen
Scheuren en naden worden gedicht, randen worden afgeplakt en de vloer krijgt een primer die past bij de ondergrond. Op hout is dat iets anders dan op beton of anhydriet.
4. Gieten en verdelen
De egalisatie wordt aangemaakt en in banen uitgegoten, verdeeld en ontlucht met een prikrol. Dit gaat in één werkgang per ruimte; onderbreken geeft zichtbare overgangen.
5. Drogen en controleren
Droogtijd hangt af van laagdikte, product en het klimaat in huis. Pas na een vochtmeting mag laminaat of PVC erop. Te vroeg leggen is een van de meest voorkomende oorzaken van bolstaande vloeren en loslatende PVC-stroken.
Amsterdamse aandachtspunten
In veel panden ligt er een houten vloer op balken. Die veert en werkt met het seizoen mee. Een gietvloer van egalisatie direct op losse planken scheurt; er is dan eerst een stabiele plaatlaag of een vezelversterkt systeem nodig.
Zetting laat vloeren richting het midden of naar een muur aflopen. Dat kan over een hele kamer centimeters schelen, en dat vraagt om een andere aanpak dan een millimeter wegwerken. Let ook op vocht: bij een begane grond zonder goede kruipruimteventilatie moet de vochtbelasting eerst worden aangepakt. En houd rekening met de trap: zakken egalisatiepoeder en plaatmateriaal moeten wel naar boven kunnen.
Woon je in een appartement, kijk dan naar de eisen van de VvE aan contactgeluid. Die bepalen mede welke ondervloer je mag toepassen, en dus de opbouwhoogte waar je bij deuren rekening mee moet houden.
Waar hangt de prijs van af?
Egaliseren wordt vrijwel altijd per vierkante meter aangeboden, met voorwerk apart en soms een minimale afname per opdracht. Bepalend zijn:
- Benodigde laagdikte, want die bepaalt het materiaalverbruik.
- Type ondergrond: beton, anhydriet of hout vraagt om andere primers en producten.
- Hoeveelheid voorwerk: verwijderen van oude lijm, zeil of tegels.
- Vlakheidseis van de gekozen vloer; PVC vraagt meer dan laminaat.
- Oppervlakte en indeling. Veel kleine kamers en drempels kosten meer tijd per meter.
- Bereikbaarheid en het aantal zakken dat naar boven moet.
- Eventueel asbestonderzoek bij oude vloerbedekking, altijd een aparte post.
Vragen aan de vloerenlegger
- Hoeveel afwijking heeft u gemeten en over welke lengte?
- Welke vlakheid vraagt de vloer die ik wil, en haalt u die met egaliseren alleen?
- Is de ondergrond stabiel genoeg, of is er eerst plaatmateriaal nodig?
- Welk product en welke primer gebruikt u en waarom?
- Hoe lang moet het drogen en meet u het vochtgehalte voor het leggen?
- Zit het verwijderen van de oude vloer en de afvoer in de prijs?
- Wat gebeurt er met deurhoogtes en drempels door de extra opbouw?
Veelgemaakte fouten
- Te vroeg leggen. Restvocht in de egalisatie tast lijm en vloer aan.
- Egaliseren op een verende houten vloer zonder die eerst te stabiliseren.
- Primer overslaan. Dan hecht de laag niet en komt hij als schollen los.
- Vocht negeren. Op een vochtige begane grond gaat elke vloer op termijn stuk.
- Alleen de woonkamer egaliseren en de hal vergeten, waardoor de aansluiting niet vlak is.
- Zelf oud zeil verwijderen in een oud pand zonder eerst asbest uit te sluiten.
Veelgestelde vragen
Moet ik altijd egaliseren voor PVC?
Niet altijd, maar vaker dan mensen denken. PVC is dun en volgt de ondergrond, dus zelfs kleine oneffenheden en oude tegelvoegen tekenen zich na verloop van tijd af. Een meting met een rei geeft uitsluitsel.
En voor laminaat?
Laminaat is toleranter, maar een golvende vloer geeft open klikverbindingen, kraken en slijtage op de naden. Bij duidelijke hoogteverschillen blijft egaliseren de goedkoopste oplossing op lange termijn.
Hoe lang moet egalisatie drogen?
Dat verschilt sterk per product en laagdikte en wordt beïnvloed door temperatuur en ventilatie. Ga niet af op een vuistregel maar op de opgave van de fabrikant in combinatie met een vochtmeting.
Kan ik over bestaande tegels egaliseren?
Vaak wel, mits de tegels goed vastzitten, ontvet en opgeruwd of voorbehandeld worden met een geschikte primer. Losse tegels moeten er eerst uit.
Wordt mijn vloer hoger?
Ja, met de laagdikte plus de opbouw van ondervloer en afwerking. Meet dit vooraf uit in verband met deuren, drempels en de aansluiting op de trap.